auto_stories Kitapz
auto_fix_high Sihirli Gözlükler
info
text_format Disleksi Modu
Tema
Dil
auto_fix_high Sihirli Gözlükler
Nasıl Çalışır? Daha fazla bilgi al
Giriş
Ovanın Altındaki Su
Eğitici İnteraktif Ücretsiz

Ovanın Altındaki Su

Ağustosun sonunda, Karapınar'da bir köyün anızında gece kocaman bir çukur açılıyor. Kimi "Bu ova hep böyleydi" diyor, kimi korkuyor; yetkililer ancak yarın gelecek. Zeynep defterini alıyor: Bu çukur neden açıldı, yer başka nerede işaret veriyor ve bunu kimlerin bilmesi gerek?

Ücretsiz hikaye — okumak için üye olman gerekmez.

schedule Süre

15 Dakika

explore Sonlar

4 Farklı Son

hotel_class Zorluk
star star
group Yaş

9-10

auto_stories Benzer Hikayeler

Hikaye Hakkında

“Ovanın Altındaki Su”, 9-10 yaş arası çocuklar için yaklaşık 15 dakikalık interaktif bir hikaye. Okuyucu 5 seçim anında hikayenin yönünü belirliyor; toplam 4 farklı son var. Kitapz'da ücretsiz ve üye olmadan okunabilir.

Yaş aralığı
9-10 yaş
Okuma süresi
yaklaşık 15 dakika
Tür
Eğitici
Biçim
İnteraktif · 5 seçim anı · 4 farklı son
Dil
Türkçe, İngilizce
Erişim
Ücretsiz, üyelik gerekmez
Karakterler
Dede Hasan, Emre, Nine Fadime, Muhtar Recep, Zeynep, Komşular, Ahırın hayvanları, Yetkililer
Değerler
Merak, Sorumluluk, Cesaret

Hikayeden Bir Bölüm

Zeynep yer yatağında gözlerini açtığında pencerenin önünden ayak sesleri geçiyordu. Biri koşuyor, biri ötekine sesleniyordu. Şehirden gelip yazın son haftalarını ninesiyle dedesinin köyünde geçiren Zeynep, şehirde hiç böyle bir sabaha uyanmamıştı.

Kapı açıldı. Ninesi Nine Fadime, yazmasının ucunu bağlamaya çalışarak telaşla içeri girdi.

Nine Fadime: “Kalk kuzum, kalk! Gece anızda yer çökmüş. Kocaman bir çukur açılmış, bütün köy oraya koşuyor.”

Zeynep yataktan fırladı.

Zeynep: “Ben de görmek istiyorum nine!”

Nine Fadime: “Yanımdan ayrılmak yok ama. Uzaktan bakacağız, tamam mı?”

Zeynep başını salladı ve mavi kapaklı defterini cebine soktu. Ne görürse çizecekti.

“Ovanın Altındaki Su” · 9-10 yaş · kitapz.com

school Ebeveyn ve Öğretmen Köşesi

Bu hikâyede çocuklar, Karapınar'da bir sabah bütün köyü telaşa veren obruğun neden açıldığını Zeynep'le birlikte araştırıyor: büyüklerin anılarını dinliyor, gördüklerini deftere çiziyor, yerin başka işaretlerini arıyor. Hikâye, ovanın altındaki suyun görünmeyen dünyasını tanıtırken fark ettiği tehlikeyi büyüklere anlatmaya çalışan bir çocuğun kaygısını ve cesaretini de işliyor. Seçimler, Zeynep'in hangi ipucunu izleyeceğini ve kime anlatacağını belirliyor.

Bu hikaye çocuğa ne kazandırır?

  • Obruğun, yerin altında suyun taşı yıllar içinde oyarak açtığı boşlukların tavanı çökünce oluşan bir çukur olduğunu öğrenir.
  • Dibinde göl olan eski bir obrukla dibinden toz kalkan yenisini karşılaştırmak gibi gözlemlerden soru üretmeyi ve gördüklerini çizip not etmeyi öğrenir.
  • Her yaz uzayan bir kuyu ipi, kuruyan bir pınar ya da günden güne büyüyen bir çatlak gibi küçük izlerin, yerin altındaki değişikliği nasıl gösterebileceğini fark eder.
  • Fark ettiği bir tehlikeyi kimlerin bilmesi gerektiğini ve gördüklerini kanıtlarıyla, sırayla anlatmanın neden önemli olduğunu düşünür.

Ders alanları: Fen Bilimleri, Çevre eğitimi, Sosyal Bilgiler

Bilgi Köşesi

Obruk nedir, nasıl oluşur?

Obruk, yerin altında kireçtaşı gibi suda kolay çözünen kayaçların zamanla erimesiyle mağara denen boşluklar oluşması ve bu boşlukların tavanının çökmesiyle açılan derin çukurdur. Adı da "oyuk, çökük, çökmüş çukur" anlamına gelir.

Kaynak: TÜBİTAK Bilim Genç

Konya'da kaç obruk var, sayıları neden artıyor?

2026 yazındaki envanter çalışmalarına göre Konya Kapalı Havzası'nda kayıtlı obruk sayısı 740'ı aştı; bunların yaklaşık 700'ü Konya'da, en çoğu da Karapınar çevresinde. Konya Teknik Üniversitesi Obruk Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü Prof. Dr. Fetullah Arık, artışı iklim değişikliği ve kuraklığın yanında tarımda yer altı suyuna olan aşırı talebe bağlıyor.

Kaynak: NTV

Bir obruk açılmadan önce hangi işaretler görülebilir?

Uzmanların saydığı işaretler arasında bir yerde toprağın yavaş yavaş oturması, kapı ve pencerelerin düzgün kapanmaması, temelde çatlaklar, çöken alanın çevresinde halka gibi dizilen toprak çatlakları ve kuyu suyunun bulanıklaşması var. Bu işaretlerin başka nedenleri de olabilir; bazı obruklar ise hiç işaret vermeden açılır.

Kaynak: St. Johns River Su Yönetimi Bölgesi (ABD)

Obrukların dibinde göl olur mu?

Bazı obruklar zamanla suyla dolup göle döner. Konya'nın Karatay ilçesindeki Kızören Obruğu yaklaşık 171 metre derinliğindedir ve bunun 145 metresi sudur; gölün seviyesi bölgedeki yer altı suyunun seviyesini yansıtır.

Kaynak: Kure Ansiklopedi

Okuduğunu Anlama Soruları (5N1K)

Sorular, hangi seçim yapılırsa yapılsın herkesin okuduğu açılış bölümünden. Cevabı görmek için soruya dokunun.

  1. Kim? Daha iyi fotoğraf çekmek için ipe doğru eğilen kırmızı formalı oğlan kimdir?

    Cevap: Yandaki evde oturan ve köyün bütün yollarını bildiğini söyleyen Emre'dir.

  2. Ne? Çukurun kenarından bir parça toprak kopunca içinden ne yükselir, Zeynep bundan ne anlar?

    Cevap: Sarı bir toz bulutu yükselir; Zeynep çukurun dibinin kupkuru olduğunu, orada ne çamur ne su bulunduğunu anlar.

  3. Nerede? Kocaman çukur nerede açılmıştır?

    Cevap: Köyün anızında, yani ekini biçilmiş bir tarlanın ortasında açılmıştır.

  4. Ne zaman? Anızda yer ne zaman çökmüştür?

    Cevap: Gece çökmüştür; Zeynep sabah uyandığında bütün köy çukura koşmaktadır.

  5. Neden? Dede Hasan öğle yemeğinden sonra neden pompaya bakmaya gider?

    Cevap: Mısır o gece son suyunu almazsa koçanlar yarım kalacağı için gider.

  6. Nasıl? Dede Hasan'a göre ovanın altındaki taşta boşluklar nasıl oluşmuştur?

    Cevap: Su, taşı yıllarca oya oya içinde boşluklar açmıştır.

Okuma Sonrası Sohbet Soruları

  • İlk seçimde Zeynep'i dedesiyle suyun peşine mi gönderdin, yoksa Emre'yle yerin işaretlerini aramaya mı? Neden o yolu seçtin?
  • Zeynep, herkesin konuştuğunu ama kimsenin çukurun neden açıldığını söyleyemediğini fark ediyor. Sen de büyüklerin bile cevaplayamadığı bir şeyi merak ettin mi? Cevabını nasıl aradın?
  • Bir tehlike fark etsen bunu önce kime söylerdin? İlk anda sana inanmasalar ne yapardın?
  • Evde kullandığımız su nereden geliyor? Suyu daha az harcamak için ailece neler yapabiliriz?

Kelime Çalışması

anız
Ekin biçildikten sonra tarlada kalan kısa, kuru sap dipleri ve böyle biçilmiş tarla.
obruk
Yerin altındaki bir boşluğun tavanı çöküp toprak içine göçünce açılan derin, dik kenarlı çukur.
koçan
Mısır tanelerinin üstüne dizildiği kalın, uzun parça; mısırın başağı.
makara
Kuyunun üstünde çevrildikçe ipi sarıp kovayı yukarı çeken dönen parça.
yalak
Hayvanların su içmesi için taştan ya da tahtadan yapılmış uzun, açık su kabı.
ağıl
Koyun ve keçilerin geceleri kapatıldığı, çevresi çitle ya da duvarla çevrili yer.

Etkinlik Önerisi

Şeffaf bir plastik kabın dibine birkaç kesme şeker dizip üstünü 3-4 santimetre kumla örtün, sonra bir kenardan yavaşça su döküp kumun yüzeyinde ne olduğunu birlikte izleyin. Ardından Dede Hasan'ın ovanın altındaki taş için söylediklerini bu küçük modelle karşılaştırıp konuşun.

Tamamlama Ödülleri

Bu hikayeyi bitirdiğinde kazanacakların:

stars
+45 XP
Deneyim Puanı