Lodosun Getirdiği Kuş

“Lodosun Getirdiği Kuş” · 9-10 yaş · kitapz.com

Bu hikâyede çocuklar, fırtınalı bir gecenin ardından Ada'nın dedesinin terasına savrulan halkalı bir güvercinin kimin olduğunu onunla birlikte araştırıyor: halkayı inceliyor, kuşun davranışlarını not ediyor, büyüklerine soruyor. Hikâye, bulunan bir canlıya özenle bakmayı, sahibini sabırla aramayı ve başkalarının söylediklerini tartmayı anlatıyor. Seçimler, Ada'nın hangi ipucunun peşinden gideceğini belirliyor.

Bu hikaye çocuğa ne kazandırır?

• Posta güvercinlerinin ayağındaki halkada yazan harf ve rakamların kuş hakkında bilgi taşıdığını öğrenir.
• Bir hayvanın neyi yiyip neyi yemediğini ve insanlara nasıl davrandığını gözleyip deftere yazarak ipucu toplamayı öğrenir.
• Rüzgârın estiği yönü haritada izleyerek bir kuşun nereden gelmiş olabileceğini düşünür.
• Bulunan yorgun bir kuşa önce bakıp onu dinlendirmenin, sonra da sahiplenmek yerine gerçek sahibini aramanın doğru olduğunu fark eder.

Ders alanları: Fen Bilimleri, Sosyal Bilgiler

Bilgi Köşesi

Okuduğunu Anlama Soruları (5N1K)

Sorular, hangi seçim yapılırsa yapılsın herkesin okuduğu açılış bölümünden. Cevabı görmek için soruya dokunun.

1. Kim? Kuşu kendisine vermelerini isteyen komşu çocuğu kimdir?

   Cevap: Komşuların oğlu, kümesi taklacı kuşlarla dolu olan Emir'dir.

2. Ne? Ada kuşun ayağındaki halkada ne görür?

   Cevap: “TR 26” ve 04 ile başlayan bir numara görür; bir rakamın üstünden çizik geçtiği için bir mi yedi mi olduğu anlaşılmaz.

3. Nerede? Ada kuşu nerede bulur?

   Cevap: Dedesinin terasında, güvercinliğin iniş tahtasının önünde büzülmüş hâlde bulur.

4. Ne zaman? Kuş ne zaman bulunur?

   Cevap: Bütün gece lodos estikten sonra, rüzgârın biraz hafiflediği sabah bulunur.

5. Neden? Rıfat Dede kuşu neden hemen salmak istemez?

   Cevap: Kuş çok yorgundur; bu hâlde salınırsa yolda düşebilir.

6. Nasıl? Ada, birinin kuşu elinden beslediğini nasıl anlar?

   Cevap: Kuş buğdayı bırakır ama gagasıyla Rıfat Dede'nin parmağını yavaşça yoklar, elden başka bir şey bekler gibi davranır.

Okuma Sonrası Sohbet Soruları

• İlk seçimde Ada'yı Lodos'u yakından incelemeye mi yönlendirdin, yoksa dedesiyle iskeleye inip balıkçılara sormaya mı? Neden o yolu seçtin?
• Emir “Konduğu dam onundur” diyor. Sen bu söz hakkında ne düşünüyorsun? Sahibi belli olmayan bir eşya ya da hayvan bulsan ne yapardın?
• Ada her ipucunu defterine yazıp çiziyor. Sen bir şeyi çözmeye çalışırken nelere dikkat eder, neleri not ederdin?
• Emir kuşun kendi kümesinde kalmasını çok istiyor. Sence neden bu kadar istiyor? Onun yerinde olsan ne hissederdin?

Kelime Çalışması

lodos

Güneybatıdan esen sert rüzgâr; hikâyede kuşu Ada'nın dedesinin terasına savuran rüzgâr budur.

güvercinlik

Güvercinlerin yaşadığı, içinde yuva gözleri olan küçük kulübe.

iniş tahtası

Güvercinliğin önüne konan, kuşların uçup gelince üstüne konduğu ve oradan içeri girdiği tahta.

taklacı

Uçarken havada geriye doğru takla atabilen bir güvercin cinsi.

eşelemek

Gagayla ya da ayakla bir şeyi karıştırıp kurcalamak.

saçak

Çatının duvardan dışarı taşan, yağmuru duvardan uzak tutan kenarı.

Etkinlik Önerisi

Bir hafta boyunca pencereden ya da okul bahçesinden bir bayrağı veya balkona bağlanmış bir kurdeleyi gözleyin; her gün deftere tarihi yazın, rüzgârın geldiği yönü bir okla çizip pusulayla adını (kuzey, güneybatı gibi) ekleyin. Kurdele hangi yöne savruluyorsa rüzgâr tam karşı yönden esiyordur; hafta sonunda en çok hangi yönden rüzgâr estiğini birlikte konuşun.